Ngoại cảnh công ty Faquimex
“Chính nghị lực, quyết tâm của tập thể con người với ý chí vươn lên, dám đương đầu với khó khăn, thử thách, đã tạo nên sức bật giúp vực dậy một Faquimex từ bờ vực phá sản và đem lại kết quả đáng khích lệ như ngày hôm nay.”- TGĐ Phan Văn Trí (TGĐ Phan Văn Trí)nói với phóng viên (PV) Thương mại Thủy sản.
Vốn là DN nhà nước được cổ phần hóa, ngày 09/7/2007 Công ty Cổ phần XNK Lâm Thủy sản Bến Tre chính thức hoạt động và ngày 14/1/2008, cổ phiếu của công ty được giao dịch lần đầu tiên tại Sở GDCK TP.Hồ Chí Minh. Cùng với sự lớn mạnh của ngành thủy sản cả nước, doanh số của Faquimex cũng tăng dần: năm 2006 đạt 458 tỷ đồng, năm 2008 đạt 704 tỷ đồng, từng đứng trong đội ngũ top DN có doanh số XK cao.
Tuy nhiên, từ cuối quý đầu năm 2008, hàng loạt khó khăn đã lần lượt dồn đến, từ ảnh hưởng của suy thoái kinh tế thế giới, rồi dịch bệnh bùng phát trong NTTS, đến sự cạnh tranh mãnh liệt về thu hút lao động trong và ngoài tỉnh, … đã tác động mạnh đến hoạt động sản xuất kinh doanh của Faquimex cũng như nhiều DN khác trong ngành. Hiệu quả hoạt động của Công ty giảm dần, không những không có lãi mà còn bắt đầu lỗ. Đến cuối quý IV/2010 tổng lỗ ròng của công ty đã lên tới 40 tỷ đồng. Faquimex thực sự đã đến bên bờ vực phá sản.
Trước tình hình đó, Faquimex đã thực sự tiến hành một cuộc cải tổ toàn diện trong nội bộ. Ban lãnh đạo mới, với những con người đầy kinh nghiệm và bản lĩnh dày dạn đã kịp thời đề ra chiến lược kinh doanh hợp lý nhằm khôi phục vị thế Công ty, và từng bước đưa Công ty ra khỏi hoàn cảnh khó khăn, tìm hướng để phát triển trong những điều kiện mới. Bên cạnh đó, sự đoàn kết, ủng hộ của toàn thể công nhân viên có trình độ và tay nghề cao đã tạo nên sức mạnh tổng hợp để Công ty vượt qua khó khăn. Đến quý IV/ 2011, Faquimex đã chính thức vượt qua thời kỳ khủng hoảng, hoạt động có lợi nhuận.
PV.Theo anh, điều gì tác động lớn nhất đến hiệu quả hoạt động của Công ty thời gian qua?
TGĐ Phan Văn Trí. Thời gian qua, đặc biệt năm 2008 - 2009, là lúc môi trường sản xuất kinh doanh của Faquimex và nhiều DN khác cùng ngành chịu nhiều yếu tố tiêu cực tác động mãnh liệt nhất. Suy thoái kinh tế toàn cầu làm cho người tiêu dùng hoang mang, sức mua sụt giảm hẳn. Ngân hàng thắt chặt tín dụng, các nhà NK không còn khả năng tài chính để ký đơn hàng mới, dù có giảm giá bán. Năm 2009, tình hình càng phức tạp hơn khi biểu hiện suy thoái môi trường nuôi thủy sản đã đến mức độ làm giảm sản lượng, năng suất nuôi thủy sản, trong khi giá thức ăn và các yếu tố đầu vào không ngừng leo thang, làm cho giá thành sản phẩm nuôi của công ty - nhất là cá tra nguyên liệu - tăng vọt. Một số nhà máy mới thiếu đầu ra đã chủ động bán phá giá và áp dụng phương thức thanh toán rất mềm, đã gây rối loạn thị trường XK, kéo giá XK giảm liên tục.
Riêng mặt hàng tôm sú, chúng ta còn phải chịu sự cạnh tranh mạnh mẽ của tôm chân trắng từ Thái Lan, Trung Quốc,…với giá thành rẻ và năng suất cao. Đồng thời, các rào cản thương mại dưới dạng những quy định kỹ thuật của một số nước nhập khẩu như Nhật, Ôxtrâylia, Nga, ... cũng ảnh hưởng mạnh đến hoạt động XK của Faquimex
PV.Những giải pháp chính nào đã giúp Faquimex vượt qua khó khăn và đạt kết quả như hôm nay?

Trong phân xưởng chế biến
TGĐ. Phan Văn Trí. Muốn thoát khỏi khó khăn và tìm hướng đi lên, trước hết Ban Giám đốc chúng tôi phải thảo luận rất kỹ, đánh giá đúng đâu là khó khăn khách quan, đâu là vướng mắc, khuyết điểm chủ quan, đâu là vần đề cần ưu tiên tháo gỡ, để từ đó đề ra chiến lược và những biện pháp khả thi để tháo gỡ, khắc phục.
Trong thời điểm khó khăn đó, chúng tôi đặc biệt chú ý thực thi chủ trương “lấy ngắn nuôi dài”, bằng việc khôi phục hoạt động nuôi tôm thương phẩm XK và cố gắng đảm bảo tiền lương để duy trì đội ngũ công nhân. Chính kết quả thành công của vụ nuôi tôm ở 200 ao đã đóng góp phần lớn trong tổng lợi nhuận của công ty.
Xác định con người là vốn quý nhất, có nguồn lực con người tốt mới hy vọng thực hiện được những kế hoạch đổi mới và phát triển, dù tình hình tài chính gặp khó khăn, lãnh đạo Công ty vẫn luôn quan tâm đến đời sống cán bộ công nhân viên, duy trì chế độ đãi ngộ người có năng lực làm việc tốt, phân công đúng người đúng việc, đảm bảo ổn định mức lương hằng tháng, thực hiện đầy đủ các chính sách bảo hiểm, chăm sóc, thăm khám sức khỏe định kỳ, củng cố tổ chức công đoàn để bảo vệ quyền lợi công nhân viên, tạo tâm lý thoải mái, phấn khởi để cho họ an tâm làm việc. Hiện tại, thu nhập bình quân của công nhân viên khoảng 3 triệu đến 4 triệu/người/tháng.

Ngoài ra, chúng tôi triệt để tiết kiệm, giảm tối đa chi phí không cần thiết, xem xét lại định mức tiêu hao nguyên vật liệu, quản lý chặt chẽ các chi phí tài chính; mở rộng sản xuất (chế biến và nuôi trồng), gia công một số mặt hàng thủy sản khác, …
PV.Có người nói, lúc này cạnh tranh trong sản xuất và chế biến XK thủy sản rất gay gắt. Anh nghĩ sao về vấn đề này? Công ty có hướng xây dựng thương hiệu riêng để nâng cao sức cạnh tranh không?
TGĐ Phan Văn Trí. Cạnh tranh trong sản xuất kinh doanh là điều tất yếu, cạnh tranh lành mạnh là động lực buộc chúng ta phải thường xuyên liên tục phấn đấu và vươn lên. Các nhà máy chế biến thủy sản muốn tiếp tục tồn tại và phát triển cũng phải cạnh tranh. Vấn đề là phải cạnh tranh bằng cách nhìn ra tầm quan trọng và có cách để chủ động nguồn nguyên liệu, cạnh tranh bằng chất lượng, định hướng đúng đối tượng, mặt hàng và thị trường mực tiêu, v.v... chứ không cạnh tranh bằng cách tranh mua, tranh bán, phá giá.
Mặc dù đã có nhiều cuộc hội thảo, thảo luận về việc xây dựng thương hiệu ở thị trường nước ngoài nhưng kết quả vẫn hầu như là con số không. Đó là điều đáng trăn trở. Hầu hết các DN XK còn phụ thuộc vào thương hiệu nước ngoài, phải sử dụng bao bì, thương hiệu của nhà NK, chỉ có thông tin về truy xuất nguồn gốc của DN XK.
Với phương châm “Nhà cung cấp sản phẩm chất lượng cao, giao hàng đúng thời hạn”, Faquimex vẫn tiếp tục tìm tòi giải pháp để xây dựng thương hiệu của Công ty, không những trên thị trường trong nước mà còn thị trường trên thế giới.
PV.Xin anh nêu vài nét về chiến lược phát triển tới đây của Công ty.
TGĐ Phan Văn Trí. Chúng tôi duy trì và nâng cao mô hình sản xuất khép kín từ sản xuất con giống – nuôi – chế biến – XK, chủ động 100% nguyên liệu đảm bảo chất lượng và VSATTP cho chế biến, đó là mục tiêu hàng đầu của Faquimex.
Trong chuỗi sản xuất thủy sản, chất lượng con giống là khâu đầu tiên quyết định hiệu quả và sự thành công, vì vậy, chúng tôi đặt mục tiêu thứ nhất là nâng cấp trại giống tôm sú và tôm chân trắng ở Ninh Thuận, chuyển thành công ty cổ phần sản xuất tôm giống với công suất 5 - 10 tỷ PL/năm. Công ty đã và sẽ tiếp tục nhập khoảng 1000 cặp tôm bố mẹ từ Hawai, mời chuyên gia từ Viện Hải Dương Hawai tập huấn, nâng cao tay nghề cho công nhân.
Tiếp theo, Công ty sẽ thành lập công ty thức ăn với công suất khoảng 40.000 tấn/năm, chuyên cung cấp cho vùng nuôi của công ty và các khu vực xung quanh. Về chế biến XK, sẽ nâng công suất nhà máy cá tra lên khoảng 70 tấn/ngày, tôm 10 – 15 tấn/ngày, nghêu 4 – 5 tấn/ngày. Tôi tin, những biện pháp đó sẽ tăng mạnh sức cạnh tranh của Công ty.
PvV Xin cảm ơn anh.
Trương Ngô Bích Ngọc